رئيس مجمع تشخيص مصلحت نظام با اشاره به گزينه هاي مختلف براي نحوه اعلام پذيرش قطعنامه 598 از سوي ايران گفت :
در آن زمان به امام پیشنهاد دادم که من شخصا پایان جنگ را اعلام کنم و به این خاطر حاضرم محاکمه هم شوم، اما امام نپذیرفت.
اکبر هاشمی رفسنجانی رئیس مجمع تشخیص مصلحت نظام در گفت و گوی مشروح با شبکه خبر که در قالب برنامه ۴۵ دقیقه چهارشنبه شب صورت گرفت در خصوص نحوه پذیرش قطعنامه ۵۹۸ از سوی ایران و پایان جنگ در ۲۷ تیر ماه سال ۶۷ اظهار داشت: من کاملا در جریان موضوع جنگ و وضعیت کشور بودم و به همین خاطر اعلام میکنم که در بهترین موقع و زمان پذیرش قطعنامه از سوی ایران صورت گرفت و به این وسیله بهرههای زیادی نصیب کشور شد و از خطرهایی نیز نجات یافت.
وی در توضیح این سخن خود با یادآوری اینکه از ماههای اول جنگ و پس از دستگیری صدام همواره صحبت از پذیرش قطعنامه بود، اضافه کرد: ایران یک حرف روشن داشت و آن این بود که باید موضوعاتی مثل تعیین متجاوز، کیفر آن و پرداخت غرامت انجام شود که در طول جنگ هیچ گاه این خواسته ما محقق نمیشد.
هاشمی رفسنجانی افزود: البته در طول دوران جنگ تحمیلی، عراق را از اکثر بخشهای سرزمینیمان بیرون کردیم، ولی برخی از ارتفاعات و بخشهای کشور در اختیار عراق بود و در پایان جنگ نیز رژیم صدام جنایاتی مثل بمباران شیمیایی، ناامن کردن دریا و اسارت غیر نظامیان را انجام میداد که شورای امنیت و کشورهای حامی صدام نیز با پشتیبانی از وی نمیخواستند عراق رسما شکست بخورد.
به گفته رئیس مجمع تشخیص مصلحت نظام با قبولاندن قسمت اعظم خواستههای ایران به سازمان ملل و مجامع بینالمللی همچون شناسایی متجاوزین و پرداخت غرامت، پذیرش قطعنامه از سوی ایران صورت گرفت.
هاشمی رفسنجانی در خصوص علت پذیرفته نشدن قطعنامههای پیش از ۵۹۸ از سوی ایران گفت: پیش از آن هیچ گاه شورای امنیت نمیپذیرفت که عراق متجاوز بوده و هیچ موضوع طلبکاری ایران و اعطای خسارت به کشورمان را در قطعنامهها قبول نمیکردند و فقط میگفتند ابتدا آتشبش کنید و بعد درباره موضوعات مختلف صحبت میکنیم، ولی با پافشاری و رایزنی ایران این مواد در قطعنامه ۵۹۸ گنجانده شد.
وی با تشریح وضعیت نظامی جبههها در زمان پذیرش قطعنامه گفت: با توجه به شرایطی که پیش آمده بود ادامه حملات نظامی دیگر به مصلحت نبود؛ چرا که غرب و شرق به ما عملا فهماندند که نمیگذاریم ایران پیروز شود و اقداماتی مثل ورود اعلام نشده آمریکا به جنگ با ایران و نیز تحویل موشکهایی چون اسکاد ۳۰ که برد آن تا نزدیک تهران بود و یا تحویل جنگندههای میگ ۲۹ که سطح پروازی بسیار بالایی داشتند و در کنار آن تحویل انواع هواپیماها، بمبهای لیزری و موشکهای فرانسوی به عراق، نشان دادند از هر راهی برای شکست ایران غافل نخواهند بود.
وی تاکید کرد: استفاده صدام از سلاحهای شیمیایی که نمونه آن در حلبچه نیز استفاده شد ممکن بود در دیگر شهرها نیز و حتی تهران آزمایش شود که این موضوع برای کشور بسیار زیانبار بود.
این مقام مسئول در دوران دفاع مقدس خاطر نشان کرد: در زمینه صدور نفت نیز مشکلات بسیاری در آن دوران وجود داشت و دولت رسما به امام نامه نوشتند که شرایط زیر خط قرمز است و من به عنوان جانشین امام در نیروهای مسلح قانع شدم که دیگر زمان ادامه جنگ نیست.
هاشمی رفسنجانی با ذکر یک خاطره از عملیات خیبر گفت: در آن زمان من پیشنهاد کردم و به امام گفتم که خوب است ما یک جای حساس را از عراق به عنوان گروگان تصرف کنیم و بعد شرایط خودمان را به این کشور تحمیل کینم که امام تنها تبسم ملیحی کردند و جواب روشنی به من ندادند، اما من این موضوع را به فرماندهان آن دوران نیز گفتم که اگر عملیات خیبر را خوب انجام دهند من جنگ را پایان خواهم داد که برخی ناراحت شده و برخی دیگر که عاقلتر بودند، پذیرفتند.
رئیس مجمع تشخیص مصلحت نظام اظهار داشت: البته در عملیاتهایی چون خیبر و پس از آن ما به اهداف خود یعنی تصرف یک مکان استراتژیک نرسیدیم و لذا این تئوری من به مرحله اجرا نرسید.
از هاشمی رفسنجانی سئوال شد که چرا پذیرش قطعنامه پس از فتح خرمشهر انجام نشد که وی پاسخ داد در آن زمان هیچ کس در ایران از جمله شخص امام آماده شنیدن آتشبس نبودند و همه میگفتند که باید وارد خاک عراق شویم و در جلسهای که با حضور فرماندهان سپاه و ارتش، آیت الله خامنهای و من در جماران برگزار شد، امام جمعبندی کردند که الان در دنیا خواستههای ما را نمیپذیرفتند و بنا شد جاهایی از عراق را تصرف کنیم که مردم این کشور اذیت نشوند و لذا به سمت جزایر مهم مجنون حرکت کردیم.
جانشین حضرت امام در نیروهای مسلح در دوران دفاع مقدس با بیان اینکه پس از شیمیایی زدن در حلبچه به تهران رفتیم و با حاج احمد آقا و مهندس موسوی در این خصوص بحثهای زیادی کردیم، گفت: قرار شد در بخش سیاسی دکتر ولایتی وزیر خارجه وقت برای چانه زنی و قبولاندن شرایط ایران در سازمان ملل وارد شوند و به امام نیز شرایط کشور و جبهه ها را کاملا توضیح دهیم.
وی افزود: من به آقای محسن رضایی فرمانده سپاه در آن دوران گفتم که لیست امکانات مورد نیاز خود را برای عملیاتهای بعدی تهیه کند که منجر به آن نامه معروف آقای رضایی شد.
رئیس مجمع تشخیص مصلحت نظام تاکید کرد: گاهی گفته میشود جریان منتهی به نوشتن نامه توسط آقای رضایی، ترفند بوده است، اما این موضوع صحیح نیست.
هاشمی رفسنجانی تاکید کرد: پس از مکتوب کردن نیازهای جنگ توسط آقای رضایی من و ۵ نفر دیگر تاکید کردیم که با شرایط فعلی تامین نیازهای کشور و جنگ قابل تحقق نیست و باید قطعنامه را بپذیریم که امام این موضوع را پذیرفتند.
رئیس مجلس تشخیص مصلحت نظام در عین حال اظهار داشت: البته در ابتدا برای امام سخت بود که قطعنامه را بپذیرد و گزارشهایی که به ایشان میرسید نیز واقعگرایانه اما کمی امیدوارکنندهتر بود و در آن زمان امام یک جملهای گفتند که من تا به حال آن را جایی نگفتهام و اکنون نیز نمیگویم.
هاشمی رفسنجانی اضافه کرد: من به امام پیشنهاد کردم که شخصا پذیرش قطعنامه را اعلام کنم و سپس شما من را محاکمه کنید که امام گفتند این حالت قابل اجرا نیست.
وی تصریح کرد: در آن دوران من دیگر مطمئن بودم که نباید جنگ را ادامه دهیم و به امام نیز گفتم که با وجود این همه کشته، اسیر، ویرانی و بدهی برای صدام او بعد از جنگ مشکلات زیادی پیدا خواهد کرد که امام نیز گفتند همه مسئولین و شخصیتهای مهم کشور را دعوت کرده و آنها را در مورد پذیرش آتشبس توجیه کنید.
رئیس مجمع تشخیص مصلحت نظام یادآور شد: آیتالله خامنهای از همه افراد فوقالذکر دعوت کردند، ولی حاج احمد آقا به ما خبر دادند که شخص امام با توجه به اهمیت موضوع میخواهند پذیرش قطعنامه را اعلام کنند و اگر کس دیگری آن را اعلام کند، اختلاف ایجاد میشود.
جانشین حضرت امام(ره) در نیروهای مسلح در دوران دفاع مقدس افزود: با اینکه امام تصمیم به اعلان پذیرش قطعنامه را گرفتند، اما باز هم برخی آقایان در جلسه مسئولان به خاطر این تصمیم امام گریه کردند، اما من همواره خدا را شکر میکنم که در بهترین فرصت جنگ را پایان دادیم.
*موضوع غرامت از عراق هنوز مفتوح است
هاشمی رفسنجانی در پاسخ به سئوال مجری برنامه ۴۵ دقیقه درباره پرداخت غرامت به ایران گفت: در آن دوران رسانههای دنیا میخواستند روحیه ملت ایران را تضعیف کنند که عراق نیز پس از پذیرش قطعنامه از سوی ایران باز هم به کشورمان حمله کرد، اما به خاطر قدرت ایران عقبنشینی کرد.
وی افزود: با توجه به ارزیابی سازمان ملل که بسیار هم کم بود، ایران ۱۰۰ میلیارد دلار از عراق خسارت دریافت میکرد که برنامه اجرایی آن نیز تنظیم شده و عراق نیز به خاطر اینکه میخواست به کویت حمله کند و میترسید که ایران به پشتیبانی از کویت وارد جنگ شود، این موضوعات را پذیرفت، اما به خاطر اقدامات مختلف صدام فرصت تسویه با ایران پیدا نشد که بعد از سقوط آن رژیم نیز حکومت دیگری در این کشور به روی کار آمد، ولی موضوع غرامت همچنان مفتوح است.























